Συστήματα δημιουργίας και διαχείρισης ψηφιακών αποθετηρίων επιστημονικού και πολιτιστικού περιεχομένου

Abstract

Η διαρκής εξέλιξη του Διαδικτύου, έχει μετατρέψει τον Παγκόσμιο Ιστό σε ένα σύνολο πληροφοριών ο οποίος αξιοποιώντας τις κατάλληλες τεχνολογίες, προσφέρει το περιεχόμενό του σε δομημένη και μηχαναγνώσιμη μορφή. Ολοένα και περισσότεροι οργανισμοί πολιτιστικής κληρονομιάς αναζητούν το πιο κατάλληλο σύστημα αποθήκευσης, ανάδειξης, διαχείρισης και τεκμηρίωσης του υλικού τους με σκοπό να προσφέρουν ελεύθερη πρόσβαση σε αυτό και να εξασφαλίσουν την μακροχρόνια συντήρησή του. Η παρούσα διπλωματική εργασία έχει ως σκοπό να αναλύσει έννοιες που σχετίζονται με τα Ψηφιακά Αποθετήρια, να αναδείξει τα χαρακτηριστικά, τις λειτουργίες, τις πλατφόρμες υλοποίησής τους καθώς και να τονίσει το ρόλο των Διασυνδεδεμένων Δεδομένων. Το πρακτικό κομμάτι της εργασίας, επικεντρώθηκε στη δημιουργία ενός αποθετηρίου για έναν οργανισμό και στην τεκμηρίωση του περιεχομένου του με βάση το σχήμα μεταδεδομένων του Dublin Core. Ακολούθησε η εγκατάσταση του συστήματος διαχείρισης ψηφιακού περιεχομένου Omeka S και η πραγματοποίηση ερωτημάτων (queries) με τη χρήση της γλώσσας SPARQL στη βάση δεδομένων του αποθετηρίου. Η πρακτική αυτή, αναδεικνύει τα οφέλη που προσκομίζουν οι οργανισμοί όταν εξάγουν τα δεδομένα τους σε γλώσσα RDF, η οποία καθιστά δυνατή την αναζήτηση και ανάκτηση των δεδομένων που βασίζεται στα πρότυπα του Σημασιολογικού Ιστού. Τέλος, αναδεικνύονται και οι υπηρεσίες του Omeka.net που λειτουργούν ως κίνητρο προς τους οργανισμούς που σκοπεύουν να δημιουργήσουν ένα Ψηφιακό Αποθετήριο και να προσαρμόσουν το περιεχόμενο τους σύμφωνα με διεθνή πρότυπα τεκμηρίωσης.The continuous evolution of the Internet has transformed the World Wide Web into a set of information which, by utilizing the appropriate technologies, offers its content in a structured and machine-readable format. More and more cultural heritage organizations are looking for the most appropriate system for storing, highlighting, managing and documenting their material in order to offer free access to it and ensure its long-term preservation. This thesis aims to analyze concepts related to Digital Repositories, to highlight their characteristics, functions, implementation platforms as well as to emphasize the role of Linked Data. The practical part of the thesis focused on the creation of a repository for an organization and the documentation of its content based on the Dublin Core metadata schema. This was followed by the installation of Omeka S, a digital content management system, and the execution of queries using the SPARQL language on the repository database. This practice highlights the benefits that organizations gain when they export their data to RDF, which enables search and retrieval of data based on Semantic Web standards. Finally, the services of Omeka.net are also highlighted, which act as an incentive to organizations intending to create a Digital Repository and adapt their content according to international documentation standards.