Η επίδραση της τυποποίησης επιχειρησιακών διαδικασιών στην οργανωσιακή κουλτούρα οικογενειακών επιχειρήσεων

Abstract

Η παρούσα διπλωματική έρευνα εξετάζει τη σχέση μεταξύ της τυποποίησης επιχειρησιακών διαδικασιών και της οργανωσιακής κουλτούρας στις ελληνικές μικρομεσαίες, κυρίως οικογενειακές, επιχειρήσεις. Σε ένα περιβάλλον αυξημένης λειτουργικής πολυπλοκότητας, η τυποποίηση δεν αντιμετωπίζεται μόνο ως τεχνικό εργαλείο, αλλά ως μηχανισμός οργανωσιακού μετασχηματισμού. Σε αντίθεση με τη βιβλιογραφία, η οποία συνήθως προσεγγίζει την οργανωσιακή κουλτούρα ως προϋπόθεση για την επιτυχή τυποποίηση, η παρούσα μελέτη εξετάζει την αντίστροφη σχέση: την τυποποίηση ως παράγοντα διαμόρφωσης κουλτούρας. Το ερευνητικό ενδιαφέρον εστιάζει ιδιαίτερα στις οικογενειακές επιχειρήσεις, όπου συχνά κυριαρχούν άτυπες πρακτικές και περιορισμένος βαθμός θεσμοθέτησης. Η έρευνα στηρίχθηκε σε δύο θεωρητικά πλαίσια: το μοντέλο των Wurm et al. (2018) για τον βαθμό τυποποίησης διαδικασιών και το μοντέλο CERT των Schmiedel, vom Brocke και Recker (2014), το οποίο περιλαμβάνει τις αξίες του προσανατολισμού στον πελάτη, της αριστείας, της υπευθυνότητας και της ομαδικότητας. Ακολουθήθηκε ποσοτική, συσχετιστική προσέγγιση μέσω δομημένου ερωτηματολογίου επτάβαθμης κλίμακας Likert. Το δείγμα αποτέλεσαν 73 εργαζόμενοι σε ελληνικές οικογενειακές επιχειρήσεις. Η ανάλυση πραγματοποιήθηκε με SPSS και περιέλαβε ελέγχους αξιοπιστίας, περιγραφική στατιστική, συσχετίσεις Pearson και γραμμικές παλινδρομήσεις. Τα αποτελέσματα ανέδειξαν στατιστικά σημαντική και θετική σχέση μεταξύ τυποποίησης και όλων των διαστάσεων της κουλτούρας CERT. Η τυποποίηση φαίνεται να ενισχύει τη συνέπεια, τη σαφήνεια ρόλων, τη λογοδοσία, τη συνεργασία και τη νοοτροπία συνεχούς βελτίωσης. Συνολικά, αναδεικνύεται ως μοχλός οργανωσιακής συνοχής, επαγγελματισμού και πολιτισμικού μετασχηματισμού, προσφέροντας πρακτική αξία στις οικογενειακές επιχειρήσεις.This dissertation examines the relationship between business process standardization and organizational culture in Greek small and medium-sized enterprises, with particular emphasis on family businesses. In an environment of increasing operational complexity, standardization is approached not merely as a technical tool, but as a mechanism of organizational transformation. Unlike the dominant literature, which typically views organizational culture as a prerequisite for successful process standardization, this study investigates the reverse relationship: standardization as a factor shaping culture. The research focus is especially relevant in family businesses, where informal practices, personal relationships, and limited institutionalization of procedures often prevail. The study was grounded in two theoretical frameworks: the model of Wurm et al. (2018) for measuring the degree of business process standardization, and the CERT values model of Schmiedel, vom Brocke, and Recker (2014), which includes customer orientation, excellence, responsibility, and teamwork as core cultural values supporting BPM. A quantitative, correlational research design was adopted through a structured seven-point Likert-scale questionnaire. The sample consisted of 73 employees working in Greek family businesses. Data analysis was conducted using SPSS and included reliability tests, descriptive statistics, Pearson correlations, and linear regression analyses. The findings revealed a statistically significant and positive relationship between process standardization and all dimensions of the CERT culture model. Standardization appears to strengthen consistency, role clarity, accountability, collaboration, and a mindset of continuous improvement. Overall, it emerges as a driver of organizational cohesion, professionalism, and cultural transformation, offering practical value for family businesses seeking sustainable development.